Bir şeylere başlamak: PHP Nedir ?
Merhaba, Kitabımızın ilk serisine merhaba diyelim. Bu bölümde "PHP Nedir ?" sorusuna yanıt bulacağız.
PHP Nedir ?
- PHP Nedir ?
- Geçmiş: Merdivenin Basamakları
- Tarz: Syntax
1. PHP NEDİR ?
PHP bir betik dilidir. Aslen dinamik web siteleri geliştirmek için tasarlanmış, daha sonradan geliştiriplip bir command line interface (konsole kullanımı) eklenmiştir ve tek başına grafikal yazılımlar geliştirilebilir hale gelmiştir.
2. GEÇMİŞ: Merdivenin Basamakları ?
PHP ilk olarak Rasmus Lerdorf tarafından 1994 yılında Kişisel Web Sitesi için hazırlanmış C dilinde yazılmış bir CGI(Common Gateway Interface) araçlarından oluşmaktaydı. Lerdorf başlangıçta bu Kişisel Web Sayfası Araçlarını, Kişisel web sitesini yönetmek için kullandığı bir kısım perl script'i ile değiştirmek için hazırlamıştı. Daha sonra bi programcıkları, Form Interpreter(Form Yorumlayıcı) ları ile birleştirdi ve daha yüksek fonksiyonellik kazandırdı. Form Interpreter'ın birleşmesiile birlikte PHP/FI ilk çocuğu dünyaya gelmiş oldu. PHP/FI ye daha fazla C birleştirildi böylece veri tabanları ile haberleşme imkanı daha da yükseldi bu şekilde dinamik web siteleri üretebilmesinin önü de açılmış oldu.
PHP ilk olarak 8 Haziran 1995'te genel kullanıma açıldı. Duyuruya buradan bakabilir ilk versiyonun bir kopyasını buradan yükleyebilirsiniz PHP Tools: Versiyon 1'i buradan yükleyip inceleyebilirsiniz; Rasmus Lerdorf PHP deki bugların düzeltilmesi ve kodun geliştirilmesini sağladı. Sonrasında yayınlanan PHP Version 2 günümüzdeki kullanımına benzer bir yapıya sahiptir ve perl benzeri kullanım yapısına sahiptir ama çok daha basit ve az kod yazımı sağlamakta idi.
Zeev Suraski ve Andi Gutmans, 1997'de PHP'nin parserını tekrardan yazıp 1997'de PHP/FI 2 yi bütün beta yayınları PHP 3'ün ilk alfaları olaraktan da adlandıralabilir.
PHP 3, günümüzde kullandığımız PHP'nin kullanımına çok benzemektedir. PHP 3 Haziran 1998 yayınlanmıştır.
Kısa bir aradan sonra Suraski ve Gutmans 1999 yılında Zend Technologies'i kurdular ve PHP'nin çekirdeğini tekrardan yazmaya başladılar amaçları gelişmiş yazılımların performansını arttırmak ve daha fazla modulerlik katmaktı PHP 4 'ün temel taşları atılmaya başladın ve Zend Engine 1.0 ile birlikte PHP 4 22 Mayıs 2000 de yayınlandı. PHP 5 ise 13 Temmuz 2004'te Zend Engine II ile birlikte yayınlandı. PHP 5 gelişmiş Objeye Yönelik Programlama desteğiyle birlikte geldi.
Ağustos 2008 de PHP 4 Version 4.4.9 a eriştiğinde artık geliştirimi durduruldu. Ne bir güvenlik yaması nede başka bir yenilik yapılmayacak.
PHP 5 günümüzde stable olarak kullanılan ve geliştirimi devam eden PHP versiyonudur dolayısı ile derslerimizde PHP 5'i baz alarak devam edeceğiz. PHP 5 'in ne yazıkki tam olarak Unicode veya "multibyte strings" deskteği yoktur. Bu destek PHP 6 ile birlikte gelecektir.
3. Tarzı: Syntax
Syntax bir dilin yazım tarzıdır. if () { } else {} bir syxtax tarzıdır dile göre değişkenlik gösterebilir misal if (): else: endif; gibi de olabilir dilin desteklediği yazım tarzlarına göre değişkenlik gösteririr.
Standart Tanımlama: <?php ?>
Yukarkida tanımlama sitili genel olarak kullanılır ve standart olarak kabul edilir. php.ini ile standart olarak gelir.
Kısa Tanımlama: <? ?>
Bu ise kısa tanımlamadır. Hızlı kullanım gereken yerlerde kullanılır örnek vermek gerekir ise <?php echo $y; ?> yerine <?= $y ?> yazabilirsiniz. İkiside işlevini yerine getirecektir. (echo Output işlevini görür yanı çıktı verir). php.ini ile birlikte standart olarak açık gelir.
Asp Sitili Tanımlama: <% %>
ASP kodlayan arkadaşlar bu tagı bilirler. ASP'den geçiş için rahat gelecektir. <?= ?> aynı şekilde <%= %> olarak burada da geçerlidir. php.ini ile birlikte standart olarak kapalı gelir.
PHP'nin genel olarak Vikipedia yardımı birazcık geçmişine göz attık. Çevirimde bir çok hata olduğunu kabule ediyorum 
Gelişitirimlere her zaman açığım. Birazcık SYNTAX üzerine yoğunlaşacağız çünkü önemli hususlardan bir tanesi. Bir çok insan yazım hatalarından dolayı saatlerini hatta günlerini, haftalarını harcayabiliyor.
Biraz kodlarımızı inceleyelim ve PHP'nin uygulamadaki halini görelim....
[sourcecode language="php"]
echo 'Selam
';
$mesaj = 'Selam';
echo $mesaj. "\n";
?>
[/sourcecode]
Yukarda çok basit bir PHP kodu görüyorsunuz. Akşama da yukarıdaki kodun harfi harfine açıklamasını yapacağım.
Sırayla açıklayalım bakalim.
- Satırda <?php tagımız ile PHP kodlarımızın başladığını berlittik.
- Satırda echo fonksiyonunu kullanarak ekrana çıktı aldık.
- Satırda mesajımızı bir değişkene (değişkeni bir sandık olarak düşünün)atadık.
- Satırda tekrardan echo komutunu kullanarak ekranımıza çıktı aldık
peki burada ki iki örnek arasındaki nedir ? İkiside aynı sonucu vermekte. İki örnek arasındaki fark syntax farkıdır.
- "echo" : bildiğiniz üzere çıktı almamızı sağlayan fonksiyonumuz.
- " ' " (Tek Tırnak): string tanımlayıcımız. Bir string 4 farklı yöntem kullanarak elle tanımlanabilir.
- " ; " (Çift Tırnak): Satırımızın bittiğini ifade eder. Tabikide bunu kullandığımız için bir sonraki satıra geçmek zorunda değiliz ama satırımızın bittiğini ifade eder. (Line Delimiter) Örne vermek gerekir ise
[sourcecode language="php"]
echo 'Selam
';
$mesaj = 'Selam'; echo $mesaj. "\n";
?>
[/sourcecode]
Örneğimizi yukarıdaki gibi de kullanabilirdik ama kodlarımızın daha anlaşılır olması için “line delimiter” gereklidir. - 3." $ " : değişkenlerimizi tanımlamada kullanırız. Yani eğerki bir $ işareti görüyor iseniz bu %100 bir değişkeni ifade ediyordur.
- 4." . " (Nokta): İki adet ayrı obje'yi birleştirmek için kullanırız. Örnek vermek gerekir ise:
[sourcecode language="php"]
echo 'Selam
';
$mesaj = 'Selam';
$mesaj2 = ', naber';
echo $mesaj. $mesaj2 . "\n";
?>
[/sourcecode]
Gördüğünüz kodun çıktısı şu şekilde olacaktır:
Selam
Selam, naber
Bu bölümümüzü de bu şu an bitiriyoruz. Birazdan 2nci bölüm olan “Genel Script Bilgisi” ne başlayacağım.
Genel Script bilgisinde size degişken, tanımlayıcı, operatör, döngü nedir gibi şeylerin ne işe yaradığını anlatacağım
alt yapınızı oluşturacak olan Genel Scripting bilgisi üzerinde yoğuncana duracağız.
Ardından siz soracaksınız ben yanıtlayacağım.